हर्मुज जलसन्धिमा जहाज आवागमन बढ्यो, इरानसँग सम्बन्धित व्यापार गतिविधि तीव्र

BFIS News
2026 May 21 09:22

हर्मुज जलसन्धिमा जहाज आवागमन बढ्यो, इरानसँग सम्बन्धित व्यापार गतिविधि तीव्र

काठमाडौँ । मध्यपूर्वको महत्त्वपूर्ण समुद्री मार्ग हर्मुज जलसन्धिमा पछिल्लो समय जहाज आवतजावत उल्लेखनीय रूपमा बढेको छ।

इरानसँग सम्बन्धित व्यापारिक गतिविधि विस्तार भएसँगै खाडी क्षेत्रमा समुद्री यातायातको चाप बढेको अन्तर्राष्ट्रिय समुद्री व्यापारसम्बन्धी प्रतिवेदनहरूले देखाएका छन्।

ब्रिटेनस्थित समुद्री व्यापार प्रकाशन Lloyd's List का अनुसार मे ११ देखि मे १७ सम्मको अवधिमा कम्तीमा ५४ वटा जहाजले हर्मुज जलसन्धि पार गरेका छन्। अघिल्लो साता यो संख्या २५ रहेको थियो। पछिल्लो तथ्यांकले खाडी क्षेत्रको व्यापारिक गतिविधि पुनः विस्तार भइरहेको संकेत गरेको विश्लेषण गरिएको छ।

प्रतिवेदनअनुसार इरानसँग सम्बन्धित तेल, ग्यास तथा अन्य मालसामान ढुवानी बढेसँगै जहाजहरूको चाप वृद्धि भएको हो। अमेरिकी प्रतिबन्ध कायम रहे पनि व्यापारिक गतिविधि पूर्ण रूपमा प्रभावित नभएको उल्लेख गरिएको छ।

यसैबीच Abu Dhabi National Oil Company को स्वामित्वमा रहेको तरल प्राकृतिक ग्यास (एलएनजी) बोकेको एक जहाजले स्वचालित पहिचान प्रणाली (एआईएस) बन्द गरेर खाडी क्षेत्रमा प्रवेश गरेको प्रतिवेदनमा उल्लेख छ। जहाजको अवस्थिति र गतिविधि निगरानी गर्न प्रयोग हुने यस्तो प्रणाली बन्द गरिनुलाई सुरक्षा दृष्टिकोणले संवेदनशील मानिन्छ।

लन्डनस्थित समुद्री विश्लेषण कम्पनी Windward का अनुसार सोमबार मात्र १९ वटा जहाजले हर्मुज जलसन्धि पार गरेका थिए। तीमध्ये ९ वटा जहाज खाडी क्षेत्रमा प्रवेश गरेका थिए भने १० वटा बाहिरिएका थिए।

खाडी क्षेत्रमा प्रवेश गर्ने जहाजहरूमा भारत र Sri Lanka लगायतका देशका झण्डा बोकेका कार्गो जहाज थिए। बाहिरिने जहाजमध्ये एक तेल ट्यांकर र नौ वटा कार्गो जहाज रहेका जनाइएको छ। तीमध्ये पाँच वटा जहाजले Iran को झण्डा बोकेका थिए।

विश्लेषकहरूका अनुसार हर्मुज जलसन्धिमा देखिएको गतिविधिले विश्व ऊर्जा बजारमा प्रत्यक्ष प्रभाव पार्न सक्छ। विश्वभर आपूर्ति हुने ठूलो परिमाणको तेल तथा ग्यास यही समुद्री मार्ग हुँदै ढुवानी हुने भएकाले यहाँको गतिविधिमा आउने परिवर्तनले ऊर्जा आपूर्ति, ढुवानी लागत तथा अन्तर्राष्ट्रिय बजार मूल्यमा असर पार्ने सम्भावना रहेको बताइएको छ।