जापानमा सानाए ताकाइचीको ऐतिहासिक विजयपछि अर्थतन्त्रमा चिन्ता बढ्दै

टोकियो। जापानकी वर्तमान प्रधानमन्त्री सानाए टाकाइची र उनको दल लिबरल डेमोक्रेटिक पार्टी(एलडिपी) ले हालै सम्पन्न तल्लो सदनको निर्वाचनमा ऐतिहासिक जित हासिल गरेका छन्। एलडिपीले ४६५ सिटमध्ये ३१६ सिट जित्दै युद्धपछिको जापानी इतिहासमै एकल दलको सबैभन्दा ठूलो सफलता प्राप्त गरेको हो। यससँगै ताकाइचीले दुई-तिहाइ बहुमत सुनिश्चित गरेकी छन्। गठबन्धन साझेदार जापान इनोभेसन पार्टीले थप ३६ सिट जित्दै सरकारलाई अत्यन्तै बलियो जनादेश दिएको छ।

यो जित जापानका लागि महत्वपूर्ण राजनीतिक मोडका रूपमा हेरिएको छ। तर, मध्य पुर्वीय गल्फ क्षेत्रमा जारी युद्धका कारण ऊर्जा आपूर्तिमा परेको असर र सरकारले अघि सारेको आक्रामक आर्थिक नीतिका कारण भविष्यप्रति चिन्ता पनि बढेको छ।

“सानाएनोमिक्स” : ठूलो सरकारी खर्चको नीति

ताकाइची सरकारले “सानाएनोमिक्स” नाम दिइएको आर्थिक रणनीति अघि बढाएको छ, जसको मुख्य उद्देश्य तीव्र आर्थिक वृद्धि हासिल गर्नु हो। यसका लागि व्यापक सरकारी खर्च र रणनीतिक उद्योगहरूमा लगानी बढाउने योजना छ। नोभेम्बरमा स्वीकृत ¥२१.३ ट्रिलियन (करिब १३५ अर्ब डलर) को प्रोत्साहन प्याकेजमध्ये ¥१७.७ ट्रिलियन प्रत्यक्ष खर्चका लागि छुट्याइएको छ।

यो बजेट विशेषगरी कृत्रिम बुद्धिमत्ता, सेमिकन्डक्टर, क्वान्टम प्रविधि र जहाज निर्माणजस्ता क्षेत्रहरूमा लगानीका लागि प्रयोग हुनेछ। निजी कम्पनीहरूलाई लगानी बढाउन प्रोत्साहन पनि दिइनेछ।

रक्षा खर्चमा उल्लेखनीय वृद्धि

ताकाइची सरकारले रक्षा क्षेत्रमा खर्च उल्लेखनीय रूपमा बढाउने संकेत दिएको छ। अघिल्लो प्रधानमन्त्री Fumio Kishida को कार्यकालमा सुरु गरिएको योजना अनुसार रक्षा खर्च जीडीपीको १ प्रतिशतबाट २ प्रतिशतसम्म पुर्‍याउने लक्ष्य राखिएको थियो। अब ताकाइची सरकारले यसलाई अझै बढाउने सम्भावना देखिएको छ।

कर कटौती र जनजीवन राहत

सरकारले बढ्दो महँगी नियन्त्रण गर्न खाद्य पदार्थमा लाग्ने ८ प्रतिशत उपभोग कर दुई वर्षका लागि हटाउने तयारी गरेको छ। यसले उपभोक्तालाई राहत दिने अपेक्षा गरिएको छ, तर यसबाट सरकारी आम्दानीमा कमी आउनेछ।

बढ्दो ऋण र आर्थिक जोखिम

जापान हाल विश्वकै सबैभन्दा धेरै ऋण बोकेको विकसित अर्थतन्त्र हो, जहाँ सार्वजनिक ऋण जीडीपीको २३५ प्रतिशतभन्दा बढी पुगेको छ। नयाँ नीतिहरूले यो ऋण अझै बढाउने जोखिम देखिएको छ।

Fitch Ratings ले चेतावनी दिँदै भनेको छ कि एलडिपीको दुई-तिहाइ बहुमतले सरकारलाई सजिलै नयाँ नीतिहरू लागू गर्न सहयोग गर्नेछ, जसले बजेट घाटा अझै बढाउन सक्छ।

बजारमा अस्थिरता

ताकाइचीको आर्थिक नीतिप्रति बजारले नकारात्मक प्रतिक्रिया देखाउन थालेको छ। जापानी सरकारी बन्डहरूको प्रतिफल तीव्र रूपमा बढेको छ, जसले लगानीकर्ताहरूमा चिन्ता पैदा गरेको छ।

मौद्रिक नीति र ब्याजदर

Bank of Japan ले मुद्रास्फीति नियन्त्रण गर्न ब्याजदर बढाउँदै आएको छ। मार्च २०२४ यता चार पटक दर वृद्धि गरिसकेको बैंकले अहिले ०.७५ प्रतिशत दर कायम गरेको छ, जुन १९९५ यताकै उच्च हो। तर, सरकारी खर्च बढाउने नीति र कडा मौद्रिक नीतिबीचको अन्तरले आर्थिक दबाब थप बढाउन सक्छ।

कमजोर येन र ऊर्जा संकट

जापानी मुद्रा येन कमजोर बन्दै गएको छ, जसले आयात महँगो बनाएको छ। जापानले आफ्नो ऊर्जा आवश्यकताको करिब ८५ प्रतिशत आयातमार्फत पूरा गर्छ। मध्यपूर्वबाट आउने तेल आपूर्ति प्रभावित हुँदा ऊर्जा मूल्य बढ्ने र महँगी थप चर्किने सम्भावना छ।

प्रधानमन्त्री ताकाइचीको ऐतिहासिक चुनावी विजयले जापानलाई बलियो राजनीतिक स्थिरता दिएको भए पनि उनको आक्रामक आर्थिक नीतिले दीर्घकालीन आर्थिक जोखिम पनि बढाएको छ। उच्च ऋण, बढ्दो बजेट घाटा, कमजोर मुद्रा र ऊर्जा संकटजस्ता चुनौतीहरूबीच “सानाएनोमिक्स” सफल हुने वा नहुने भन्ने प्रश्न आगामी महिनाहरूमा स्पष्ट हुनेछ। (एजेन्सी)

प्रतिक्रिया दिनुहोस्

सम्बन्धित समाचार

गरिब देशहरुको सहयोगका लागि विश्व बैंकको ९३ अर्ब डलरको वित्तीय प्याकेज

१० वाणिज्य बैंकले ४ महिनामै कमाए अर्ब बढी नाफा, एनआइसी एसियाको सबैभन्दा धेरै

खप्तड लघुवित्तले आईपीओ जारी गर्ने, बिक्री प्रबन्धकमा प्रभु क्यापिटल नियुक्त

तीन कम्पनीको सेयर मूल्य समायोजन

विद्युत खपत बढाउन प्राधिकरणले सुरु गर्यो अभियान

भ्याल्यू स्टक भनेको के हो, कसरी छान्ने यस्ता सेयर ?